Odmiany pychy – narcyzm
Najbardziej znaną odmianą pychy jest narcyzm. Nazwa wywodzi się od Narcyza, młodego myśliwego ze starożytnej Arkadii. Według mitologii greckiej był czarującym młodzieńcem tak wielkiej urody, że nigdy wcześniej nie udało się stworzyć obrazu, który miałby w sobie tyle piękna. Legenda głosi, że gdy zobaczył swoje odbicie w wodzie, zakochał się w nim. Zakochany w twarzy, którą odbijało lustro wody i której nie mógł dosięgnąć, Narcyz zapomniał o jedzeniu i piciu. Zaczął zapuszczać korzenie nad strumieniem, aż przemienił się w kwiat noszący jego imię, przeglądający się w wodzie całą wiosnę i lato, aż zwiędnie jesienią.
Już sama historia narcyza wskazuje, czym jest ten rodzaj pychy. Narcyz jest nadmiernie zakochany w sobie. Kocha on tylko siebie, dlatego nie ma możliwości poznawania innych. Chce przyjmować od ludzi jedynie podziw, by później szybko o nich zapomnieć. Narcysta jest wewnętrznie przekonany o własnym pięknie i niezwykłości. Ma skłonność do uznawania świata za swoje zwierciadło, ale nie jest zdolny słuchać ani widzieć innych poza sobą. Człowiek skażony narcyzmem nie potrafi kochać siebie w sposób zdrowy. Znawcy psychologii twierdzą, że towarzyszy mu swoista huśtawka emocjonalna. Nadmierna miłość siebie występuje na przemian z kompleksami. U narcystów często dają się zaobserwować: niska samoocena, poczucie niższości i zależności, występujące na zmianę z fantazjami o własnej nieomylności i wizjami wielkościowymi, które są iluzjami o wyższości własnej osoby.
W rzeczywistości narcyz jest postacią tragicznie samotną. Przykrości, zranienia – nawet błahe – ludzie ci przeżywają jako niezwykle bolesne doświadczenia i odbierają jako niszczenie całej swojej osobowości. Wyzwalają się w nich głębokie uczucia gniewu i nienawiści, często nieujawniające się na zewnątrz. Osoba narcystyczna nie potrafi nawiązać osobistych relacji z Bogiem. Jest on dla niej niemą postacią, w której odbija się jego własne samozadowolenie; modlitwa jest adoracją siebie i swoich uczuć. Niestety możliwość nawrócenia się narcyza jest niezwykle trudna. Jest to rodzaj pychy, który całkowicie zaślepia człowieka i zamyka go na relacje z Bogiem i drugim człowiekiem.